Μουνίρ Ατσέμι
Ένας αρχαιολόγος ταξιδεύει σε έναν μακρινό πλανήτη για να μελετήσει έναν μυστηριώδη πολιτισμό. Απόγονοι μιας διαστημικής αποστολής που έχει από καιρό ξεχαστεί, οι Μουλάι έχουν χάσει κάθε δεσμό που κάποτε τους συνέδεε με τη Γη. Έπειτα από αιώνες απομόνωσης, η γλώσσα, η γραφή και τα ήθη τους έχουν μετασχηματιστεί σε κάτι σχεδόν αγνώριστο. Καθώς ο αρχαιολόγος καταγράφει τις προσπάθειές του να κατανοήσει τον κόσμο τους, έναν παράδοξο αντικατοπτρισμό του δικού μας, και να αποκρυπτογραφήσει τους μύθους και τις αφηγήσεις τους, παρασύρεται σε έναν κόσμο ρευστών νοημάτων, εικόνων και σωμάτων, που τον γοητεύει όλο και περισσότερο.
Άνια Βουλούδη
Καθώς οι μέρες περνάνε σαν νύχτες η μία μετά την άλλη, μια γυναίκα αφηγείται τις σχέσεις, τα συναισθήματα και το παρελθόν της σε μια μονομερή, επίμονη αλληλογραφία με έναν μακρινό φίλο, πιάνει και αφήνει τα νήματα μιας σκόρπιας ζωής, μιας καθημερινότητας από τη Θεσσαλονίκη στην Κρήτη, στη Γερμανία, στο χωριό και πίσω στη Θεσσαλονίκη. Συνειδητοποιεί γράφοντας πως το μόνο που της ανήκει είναι ένας σωρός παλιοπράγματα, διάσπαρτες αναμνήσεις, εντυπώσεις, αφηγήσεις που προσπαθούν να οργανωθούν, αντικείμενα και αγαπημένα πρόσωπα που ψάχνουν να βρουν τη θέση τους, πως πάντοτε αναζητά κάτι και πως την ίδια στιγμή κάτι απ’ όσα έχει δεν είναι δικό της.
Μάκης Μαλαφέκας
Οικονόμου. Μεθώνης. Πεζόδρομος. Πικροδάφνες. Χθεσινό δακρυγόνο. Περσινό. Στο ύψος της Μπενάκη, από ένα παράθυρο ακουγόταν μια παλιά τέκνο. Χαμηλά, υπόκωφα, πίσω από κουρτίνες. Faithless. Insomnia. Κι ήταν πολύ περίεργο: Ήταν ξαφνικά η πρώτη φορά από τότε που είχα φτάσει στην Αθήνα, που αισθανόμουν απόλυτα ήρεμος. Την πόλη αγκάλιαζε ένα τέρας κι εκείνη ακριβώς τη στιγμή το τέρας δεν υπήρχε. Ήμουν μόνο ο Κρόκος. Ένα επίθετο. Ένα όνομα με έξι γράμματα, δύο συλλαβές, δύο κάππα, δύο όμικρον. Ήμουν ο Κρόκος στην Αθήνα, κι αυτό ήταν αρκετό.
Φλάννερυ Ο'Κόννορ
Το σκηνικό των διηγημάτων της Ο’Κόννορ είναι σκόπιμα περιορισμένο: ένα αγροτικό σπίτι του αμερικανικού Νότου, μια σειρά πεύκα στον ορίζοντα, μια οικογένεια με τις συνηθισμένες αντιθέσεις της, ένα καινούργιο πρόσωπο, μικρές κωμικές ανατροπές, ένα καπέλο, ένας ταύρος, ένα τατουάζ, ο θάνατος. Όμως αυτή η σχεδόν προκλητική απλότητα των θεμάτων και του ύφους είναι απατηλή, καθώς το συγγραφικό σχέδιο μας οδηγεί σε μια ιλιγγιώδη κάθετη πτώση. Με σχεδόν ανεπαίσθητες χειρονομίες η Ο’Κόννορ αρθρώνει μια ολοκληρωμένη κριτική στις σύγχρονες μορφές ζωής, ισορροπώντας ανάμεσα στο κωμικό και στο τραγικό, υπονομεύοντας κάθε βεβαιότητα, κάθε πίστη, κάθε προσδοκία. «Ο συγγραφέας παρουσιάζει το μυστήριο μέσα από τα ήθη, τη χάρη μέσα από τη φύση, αλλά όταν ολοκληρώνει το έργο του, πρέπει πάντα να παραμένει αυτή η αίσθηση του μυστηρίου που δεν μπορεί να αποδοθεί σε κανένα ανθρώπινο σχέδιο».
Κωνσταντίνα Τσουκαλά-Σταθάκη
Ποιος είναι αυτός που κάθεται δίπλα σου στο πλοίο; Ποιοι είναι αυτοί που στριμώχνονται στην αίθουσα αναμονής ενός αεροδρομίου; Οι ερωτήσεις αυτές δεν έχουν προφανείς απαντήσεις. Γιατί οι άνθρωποι ταξιδεύουν και μετακινούνται για πολλούς διαφορετικούς λόγους, για δουλειά, για αναζήτηση δουλειάς, για ξεκούραση, για σπουδές ή απλά για να γυρίσουν σπίτι. Το μόνο σίγουρο είναι πως στα ελληνικά λιμάνια ή στα αεροδρόμια, με το που πιάνει η άνοιξη ξεκινάνε να συνωστίζονται, ανάμεσα στους τουρίστες, οι εργαζόμενοι και οι εργαζόμενες που φεύγουν για σεζόν. Η σεζόν είναι μια ειδική και αχαρτογράφητη πραγματικότητα και το μοναδικό αποτύπωμα που έχουμε για εκείνη είναι αυτό που μετριέται στα στοιχεία του ΑΕΠ. Η Κωνσταντίνα Τσουκαλά-Σταθάκη μας βοηθάει να καταλάβουμε πως η σεζόν είναι μια πολύπλοκη εργασιακή εμπειρία, ένα κοινό βίωμα για όλους όσους ψάχνουν δουλειά από μικροί, το οποίο όμως είναι ικανό να αποκαλύψει την κατάσταση της ελληνικής κοινωνίας και, τελικά, να μας μάθει να αναγνωρίζουμε πόσο ίδιοι και πόσο διαφορετικοί είναι οι άνθρωποι που στριμώχνονται στα πλοία.
Ελίζα Τριανταφύλλου
Ένας κρεοπώλης σε σουπερμάρκετ και ένας εργαζόμενος σε κατάστημα κινητής τηλεφωνίας με χαρτζιλίκι από την ΕΥΠ, επιχειρηματίες από την Ελλάδα, το Ισραήλ και τη Βόρεια Μακεδονία, υψηλόβαθμα στελέχη μυστικών υπηρεσιών, παραστρατιωτικές οργανώσεις από το Σουδάν, στελέχη της ΕΥΠ που εκπαιδεύονται στις νέες τεχνολογίες, έμποροι όπλων που λειτουργούν ως μεσάζοντες για την πώληση κακόβουλων λογισμικών και μικροβιολόγοι που κάνουν ελέγχους για την covid-19. Όλοι αυτοί δεν πρωταγωνιστούν στο αστυνομικό μυθιστόρημα που όλοι θα θέλαμε να διαβάσουμε. Η Ελίζα Τριανταφύλλου διασταυρώνεται μαζί τους κατά τη διάρκεια ενός ρεπορτάζ που, καθώς ξετυλίγεται, μας αποκαλύπτει ταυτόχρονα τη δομή της δημοσιογραφίας στην Ελλάδα αλλά και τη δομή του ελληνικού κράτους. Κι αν μόνο η αντίσταση αποκαλύπτει την εξουσία, το ρεπορτάζ της Τριανταφύλλου και των συναδέλφων της αντιστέκεται σε όσα ένα κράτος θέλει να δουλεύει στο σκοτάδι και σε μια δημοσιογραφία που επιτρέπει στο σκοτάδι να μένει σκοτεινό.